© Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie
Silva Rerum   Silva Rerum

Wojaże zagraniczne młodego magnata

Syn kanclerza Jana Zamoyskiego, Tomasz, przyszedł na świat w 1594 roku, kiedy jego ojciec przekroczył już pięćdziesiątkę. Zamoyski miał od dawna wyrobione poglądy na wychowanie pierworodnego. Tomasz rozpoczął systematyczną naukę w wieku lat siedmiu pod czujnym okiem poety Szymona Szymonowica. Następnie kształcił się w Akademii Zamojskiej, uzupełniając studia o naukę języka niemieckiego i tureckiego. Po jej ukończeniu wyjechał za granicę.

Peregrynacje nie były niczym niezwykłym dla młodzieży magnackiej. Za granicę  jeździli też synowie szlacheccy, chociaż znacznie rzadziej z uwagi na koszty. Celem wyjazdu były studia, a także poznanie kultury Zachodu oraz nawiązanie kontaktów politycznych i intelektualnych. Tomasz Zamoyski podczas swojej pierwszej zagranicznej podróży odwiedził m.in. Anglię, Francję, Włochy, Bawarię i Czechy. Peregrynacja pozwoliła młodemu magnatowi pogłębić zainteresowania artystyczne oraz wiedzę wojskową – w Rzymie odbył studia z zakresu fortyfikacji i inżynierii wojskowej. W Londynie często gościł na dworze Jakuba I, poznał także króla Francji Ludwika XIII. Na jego prośbę papież Paweł V odwołał nadzór biskupa chełmskiego nad Akademią Zamojską. Tomasz poznał również wybitne osobistości dworów angielskiego, francuskiego i papieskiego. Podczas pobytu za granicą tworzył wokół siebie atmosferę zamożności: kupował towary luksusowe, urządzał przyjęcia, obdarowywał upominkami. Wydał niebagatelną sumę pieniędzy – 20 tys. złotych! Po trzech latach powrócił do Polski, gdzie natychmiast rozpoczął karierę polityczną, zwieńczoną objęciem funkcji kanclerza wielkiego koronnego w 1635 roku. Tomasz Zamoyski zmarł w 1638 r.