UE
Unia Europejska
nieslyszacy WCAG 2.0
Aby wyświetlić poprawnie całą zawartość strony, uruchom wtyczkę Flash w Twojej przeglądarce.
Zobacz jak uruchomić wtyczkę Flash w Chrome.
ad_villam_okladka_inwentarz.jpg

Szósty tom serii "Ad villam novam", "Inwentarz Generalny 1696" rozpoczyna serię publikacji dokumentów inwentarzowych opisujących wyposażenie pałacu wilanowskiego od XVII do XIX wieku. Inwentarz spisany po śmierci króla Jana III Sobieskiego stanowi kluczową pozycję dla badaczy tego okresu będąc jedynym i najbardziej kompletnym rejestrem ruchomości króla na terenie stolicy. Przygotowane przez Annę Kwiatkowską opracowanie zawiera odpis dokumentu i komentarz krytyczny.


To pierwsze tego typu rozwiązanie, które całkowicie zrewolucjonizuje identyfikację dzieł sztuki pochodzących z grabieży wojennych. Dzięki aplikacji możliwa będzie automatyczna identyfikacja obiektu jedynie na podstawie fotografii wykonanej za pomocą telefonu komórkowego.


Sekretera z dekoracją groteskową

karta katalogowa kolekcji

Kolekcja

Rzemiosło artystyczne
Polichromia na meblu: Franciszek Smuglewicz (?)
ok. 1770-1780
olcha, mahoń, czereśnia, mosiądz, skóra, stolarka, złocenie, malowanie
150,5 x 96,2 x 42,3 cm
Wil.6239

Sekretera_z_dekoracja_groteskowa.jpg

Dzięki wsparciu finansowemu Programu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego 2017 Kolekcje muzealne, zbiory Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie wzbogacił niezwykły eksponat. Jest to unikatowa sekretera w stylu klasycystycznym wykonana w XVIII/XIX wieku.

Jej konstrukcja o wymiarach 150,5 x 97 x 43 cm jest typowa dla secrétaire à abattant – prostopadłościenny korpus, z podziałem zaznaczającym cokół na czterech stożkowatych nóżkach, dwie kondygnacje i zwieńczenie.

Wnętrze górnej części, podobnie jak większość tego typu mebli, zawiera zestaw szuflad, półek i komór w układzie symetrycznym. Opuszczany pulpit po zamknięciu stanowi jej przednią ściankę. Dolna część, to szafka z dwuskrzydłowymi drzwiczkami mieszcząca jedną komorę i dwie szuflady. Konstrukcja mebla sosnowa, fornir czereśniowy, palisandrowy, mahoń(?), we wnętrzu delikatne intarsje z brzozy, hebanu. Okucia: listwy, plakietki, gałki i antaby wykonane z mosiądzu, cyzelowane, złocone. Zamki z mosiądzu i stali.

Stan zachowania sekretery jest dobry pomimo drobnych uszkodzeń, konstrukcja stabilna. Widoczne są przetarcia na krawędziach i na nóżkach oraz drobne uszkodzenia powierzchni, krakelura i niewielkie ubytki partii malarskich. Pęknięta deska pleców. Brak fragmentu gzymsu obramienia środkowej komory górnej części szafki.

Największym atutem sekretery, decydującym o jej wyjątkowości jest dekoracja malarska pokrywająca powierzchnie. Przód i boki mebla dekorowane są prostokątnymi płycinami z polichromią przedstawiającą wielobarwne groteski na czarnym tle, obramowane mosiężnymi, złoconymi listewkami z motywem sznura i mazerowanymi bordiurami.

Dekoracja malarska grotesek wykazuje wspólne cechy z malarską dekoracją tego samego typu na drzwiach apartamentu parterowego Zamku w Łańcucie dekorowanych przez Franciszka Smuglewicza (1745-1807), co pozwala zaliczyć oferowany mebel do dzieł z kręgu tego malarza lub jego brata Antoniego Smuglewicza (1740-1810) malarza teatralnego i dekoratora wnętrz[1]. Motywy i kompozycje grotesek sekretery znane są z malowideł ściennych loggii watykańskich, dzieła Rafaela z lat 1517-1519. Biorąc pod uwagę długoletni pobyt Smuglewicza w Rzymie w latach 1763-1784 można przyjąć, że wzory czerpał bezpośrednio z oryginału. Drugim możliwym źródłem inspiracji była popularna już wówczas graficzna wersja kompozycji Rafaela wydana w Rzymie w 1776 r. autorstwa architekta Pietro Camporese, rysownika Lodovico Tesco, malarza Gaetano Savorelli oraz rytowników Giovanniego Ottaviani i Giovanniego Volpato.

Dekorator umieścił groteski na płaszczyzny mebla dokonując niewielkich weryfikacji kompozycji i kolorytu, nadając im indywidualny prześmiewczy charakter, czasem o cechach portretowych. Skomplikowana ikonografia dekoracji będzie przedmiotem wnikliwych badań, a ich efekty ujawnią obszar działalności Smuglewiczów nieznany dotąd w historii sztuki.

Motywy groteski Rafaela umieszczone na meblu stanowią o atrakcyjności sekretery, dokumentującej przenikanie wzorców estetycznych z Italii na tereny polskie, gdzie były inspiracją dla środowisk artystycznych. Prezentowany mebel jest unikatowy w skali światowej.

[1] Barbara Dunin–Fischingerowa, Dekoracja malarska drzwi w Łańcucie. Przyczynek do działalności Franciszka Smuglewicza, Biuletyn Historii Sztuki R. XIX (1957), Nr 4, s. 375-384.

Logo MKiDN

drukuj
Podziel się:
Wykop Facebook
kieliszek_1.jpg

Kieliszek (karta katalogowa kolekcji, Kolekcja)

Zachowany w kolekcji wilanowskiej kieliszek ze szkła sieciowego jest przykładem wytwórczości ośrodka, który w XV w. doprowadził szklarstwo artystyczne w …

44_dama piszaca list we wnetrzu biblioteki_anonimowa akwaforta holenderska 1718.jpg

Szlacheckie listy okolicznościowe (artykuł, Silva Rerum)

Rozsianie po rozległych ziemiach Rzeczypospolitej siedzib szlacheckich często uniemożliwiało bezpośrednie spotkania. Jednak dobry szlachecki obyczaj nakazywał podtrzymywać stosunki towarzyskie i …