UE
Unia Europejska
nieslyszacy WCAG 2.0

Zbiór przepisów Stanisława Czernieckiego wydany w 1682 r. pod tytułem Compendium ferculorum uważany jest za pierwszą polską książkę kucharską. To książka o tym, jak pobudzać smak i wyobraźnię, jak zaskakiwać biesiadników, czarować ich wyglądem i sposobem wydania potraw. Czyta się ze smakiem!


To pierwsze tego typu rozwiązanie, które całkowicie zrewolucjonizuje identyfikację dzieł sztuki pochodzących z grabieży wojennych. Dzięki aplikacji możliwa będzie automatyczna identyfikacja obiektu jedynie na podstawie fotografii wykonanej za pomocą telefonu komórkowego.


Imbryk w kształcie orła, z pokrywką

karta katalogowa kolekcji

Kolekcja

Rzemiosło artystyczne
Johann Jacob Irminger (model)
Drezno lub Miśnia
ok. 1711
Kamionka czerwona; relief z formy
10 x 16,8 x 12 cm
Wil.2348

Czarny1.jpg

Wśród kilkudziesięciu znanych form imbryczków z kamionki böttgerowskiej egzemplarz z dziobkiem wykorzystującym motyw szyi i głowy orła, którego szeroko rozłożone skrzydła oddane są w płaskim reliefie, nosił odpowiednie do jego formy miano Adlerkanne.

Czarny2.jpg

Wzmiankowany jest w dokumentach miśnieńskich już w 1711 r. Jego sięgający do złotnictwa model wiązany jest z nadwornym złotnikiem króla Augusta II, Johannem Jacobem Irmingerem (1635?–1724). Grafitowoszara, przypominająca barwę metalu powierzchnia takich naczyń (powstająca w czasie ich wypału przy ograniczonym dostępie powietrza lub w zbyt wysokiej temperaturze) spowodowała nadanie im nazwy „porcelana żelazna”.

Czerwona kamionka, której zewnętrzna strona uzyskała kolor przypominający grafit, popiół, łupek czy stal, należy do osobliwości w wytwórczości Böttgera i rzadkości w zbiorach. Choć wydaje się, że proces jej uzyskiwania nie był wówczas w pełni kontrolowany, ten młody, obdarzony wyjątkową intuicją, zdolny twórca – alchemik z powołania, a ceramik z konieczności – potrafił spożytkować efekty nieprawidłowego wypalenia do nadania wyrobom nowych walorów estetycznych. Według ówczesnych relacji wzbogacano ich oddziaływanie, poddając niektóre sztuki polerowaniu i rytowaniu ornamentów, co dopełniało kolor szary czerwonobrunatną barwą wnętrza czerepów. Sam inspektor manufaktury w Miśni, Johann Melchior Steinbrück w raporcie z 1717 r. zwracał uwagę na walory takich naczyń: „… znajdowało się początkowo wiele sztuk z tych, które wychodzą z ognia, szarymi lub w kolorze popiołu, jak gdyby były pokryte szarą skórą, która schodziła przy polerowaniu tak, że dopiero wtedy widziało się ich czerwień; bez wątpienia dlatego, że jeszcze nie wiedziano, jak akuratnie obchodzić się z takimi rzeczami w ogniu i przy wypale. Ale takie szare sztuki nie są nieprzyjemne, lecz gdy zostają częściowo wypolerowane i pozostawia się na nich jak cień nieco szarości, wyglądają na tym rzadsze i bardziej podobne naturalnym kamieniom niż wytworom rąk ludzkich”.

Barbara Szelegejd

drukuj
Podziel się:
Wykop Facebook
kamionka_wystawa_wokol_kawy_herbaty_czekolady.jpg

Wystawa „Wokół herbaty, kawy i czekolady” (artykuł)

Zapraszamy do Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie na wystawę „Wokół herbaty, kawy i czekolady”. Prezentujemy wilanowską kolekcję ceramiki – niezwykle cenne i rzadkie przedmioty z czerwonej i czarnej kamionki. Wystawie towarzyszy starannie opracowany, bogato ilustrowany katalog. Wystawa na pierwszym piętrze pałacu wilanowskiego, wstęp w cenie biletu do pałacu.

Kawa na dziedzińcu

„Wokół kawy, herbaty i czekolady” – program działań edukacyjnych na wystawie (artykuł)

Wystawie „Wokół kawy, herbaty i czekolady” wiosną i latem towarzyszył bogaty program edukacyjny. W jego ramach odbyły się wykłady przybliżające …

okladka_szlegejd_kamionka.JPG

Czerwona i czarna kamionka oraz ich naśladownictwa w zbiorach wilanowskich (artykuł)

Fascynujące początki europejskiej porcelany. Barbara Szelegejd prezentuje jedne z najciekawszych dzieł z kolekcji wilanowskiej, największy w Polsce zespół kamionki Johanna Friedricha Böttgera, słynnego alchemika Augusta II Mocnego. Autorka omawia również inne wilanowskie przedmioty wykonane z czerwonej i czarnej kamionki oraz ich naśladownictwa, między innymi autorstwa tajemniczego Ignacego Ceyzika.