Kaplica Aniołów Stróżów, tzw. kaplica Sobieskiego

W 1906 roku polscy księża Zmartwychwstańcy przejęli opiekę nad kościołem św. Józefa na Kahlenbergu. Przystąpili do prac remontowych oraz zmiany wystroju świątyni. Jedna z kaplic miała zostać przekształcona w miejsce upamiętnienia Jana III Sobieskiego. Projekty dekoracji malarskiej przygotował Józef Mehoffer. Wybuch I wojny światowej pokrzyżował plany, powrócono do nich pod koniec lat dwudziestych. Niewielka kaplica Aniołów Stróżów – jedna z bocznych kaplic przylegająca bezpośrednio do zakrystii została ozdobiona freskami przez Jana Henryka Rosena. Na wschodniej ścianie, nad ołtarzem został ukazany papież Innocenty XI na tle czarnego, burzowego nieba i 2 meczetów, na ścianie zachodniej, nad wejściem do kaplicy, polski rycerz składający zielony sztandar proroka u stóp św. Józefa (patrona kościoła), św. Leopolda (patrona Austrii) i św. Jana Kapistrana (uczestnika i patrona krucjat). Na ścianie północnej została przedstawiona scena z Mszy św., którą kapucyn Marco d’Aviano odprawił rankiem 12 września 1683 w ruinach spalonego przez Tatarów kościoła kamedułów. W nabożeństwie uczestniczył m.in. książę Karol V Lotaryński oraz Jan III Sobieski z synem Jakubem. Na banderoli można przeczytać prorocze słowa kaznodziei: „Joanne vinces” (Janie, ty zwyciężysz). W tle Rosen ukazał krucjatę Ludwika IX. Poniżej malowidła oraz na przeciwnej ścianie z oknem znajdują się herby dowódców armii odsieczowych m.in. Karola V Lotaryńskiego, księcia Jerzego Fryderyka Waldecka, margrabiego Hermana Ludwika Badeńskiego, elektora saskiego Jana Jerzego III oraz elektora bawarskiego Maksymiliana Emanuela oraz ponad 100 herbów rodowych dowódców polskich oddziałów. Zostały one ufundowane przez ich potomków. Na ołtarzu zostały umieszczone słynne słowa Sobieskiego przekazane papieżowi Innocentemu XI po zwycięskiej bitwie: „Venimus, vidimus, deus vicit”.

Kaplica Sobieskiego została uroczyście konsekrowana 28 maja 1931 roku w obecności prezydenta Austrii Wilhelma Miklasa oraz przedstawicieli wiedeńskiej Polonii i polskich rodów szlacheckich. Po II wojnie światowej trafiła do niej także figura Sobieskiego z roztrzaskanego pomnika Starhemberga w katedrze.

oprac. Anna Ziemlewska